“Sommige kinderen snappen gewoon wat ze lezen. Je hebt het of je hebt het niet. Net als inzicht.” De intern begeleider zei het rustig, niet onvriendelijk. Ze bedoelde het waarschijnlijk ook niet als oordeel, maar het bleef wel bij mij hangen.
Heilig huisje #18 “Leesbegrip is net als inzicht: je hebt het of je hebt het niet.”
Ik hoor dit soort stellingen vaker dan ik zou willen. Soms over leesbegrip, soms over inzicht, soms over het vermogen om verbanden te zien. Alsof het iets is wat je hebt of niet hebt, zoals blauwe ogen of krullen. Aangeboren, vaststaand, niet veel aan te doen. Maar leesbegrip is een denkvaardigheid en denkvaardigheden ontwikkel je.
Dat klinkt misschien simpel, maar de gevolgen zijn groot. Want als je ervan uitgaat dat begrip iets is dat is aangeboren, dan stop je met kijken naar wat er in het denkproces van een leerling eigenlijk gebeurt. Je accepteert dat een leerling niet echt vooruit gaat, zich niet echt ontwikkelt. En dat vind ik heel ernstig.
Want het gaat niet om scores, maar om hoe een leerling een situatiemodel opbouwt, verbanden legt met zijn relationele netwerk, controleert of hij de tekst nog snapt en dat het “binnenkomt”.
Die kernvaardigheden, visualiseren, verbinden, controleren, zijn meer of minder ontwikkeld, maar ze zijn wél te verbeteren. Door leerlingen te laten oefenen in het denkproces zelf, met begeleiding die dat proces laat zien, groeien die vaardigheden en ontwikkelt het leesbegrip.
Een leerling zei het een tijdje geleden, nadat we een paar weken hadden samengewerkt: “Ik dacht altijd dat ik het gewoon niet kon, maar ik dacht gewoon te weinig na.”
Kun je mijn hulp gebruiken bij het ontwikkelen van het denken bij het lezen van leerlingen? Kijk dan eens bij de LeesInzicht cursussen en aanbod voor scholen.
